Độc giả rối... vì quá nhiều sách "best seller"

Trăm hoa đua nở!

Chỉ cần dạo một vòng quanh các nhà sách Fahasa, First News – Trí Việt hay bất kỳ nhà sách nào tại TP.HCM cũng đều có thể tìm thấy sách best seller. Các dòng chữ: “International Best Seller”, “The New York Times Best Seller” hay “Best Seller of France”… chính là đặc điểm nhận dạng những cuốn sách này. Đây là sách được chuyển ngữ từ những đầu sách nổi tiếng và có doanh số bán khá cao trên thế giới. Đơn cử một số tác phẩm như: “Dạy con làm giàu”, “Tôi tài giỏi và bạn cũng thế”, “Harry Potter” của J.K. Rowling, một số tác phẩm của Marc Levy… Độc giả Thúy Hằng (25 tuổi, ở TP.HCM) cho rằng, sách thuộc hàng best seller trên thế giới được bán rất nhiều trong các nhà sách tại TP.HCM. Ngoài những cuốn best seller phổ biến như bộ “Hạt giống tâm hồn” với hơn chục tựa sách, sách truyện, tiểu thuyết cũng rất phong phú. Gần đây, bên cạnh những tựa sách nước ngoài quen thuộc, còn thấy xuất hiện thêm nhiều tựa sách best seller mới như: “Có một nơi gọi là chốn này”, “Món quà bí ẩn”, “Câu hỏi tình yêu”...

Theo ghi nhận của phóng viên BĐVN, sách dịch “khoác áo” best seller “tấn công” thị trường nhiều nhất là ở thể loại tiểu thuyết và sách kinh tế, với số lượng lớn các tựa sách. Ngoài ra, ở một số thể loại khác như: Sách thiếu nhi, sách tâm lý, sách viễn tưởng… cũng có một số lượng đáng kể sách dịch được xếp vào kệ best seller. Ngoài mác best seller “truyền thống”, hiện nay các đơn vị làm sách còn có xu hướng “câu khách” bằng cách giới thiệu nổi bật tác giả. Chẳng hạn như giới thiệu tác giả của cuốn sách này cũng chính là tác giả của cuốn bestseller khác hay tác giả cuốn sách này là “Tác giả văn học lãng mạn hiện đại ăn khách nhất tại Mỹ”… Không chỉ có sách dịch mang nhãn best seller, nhiều sách mới của các tác giả trong nước cũng đang chạy theo trào lưu này. Các đơn vị làm sách vô tư gắn mác best seller cho sách dù số lượng bán được chỉ vài trăm cuốn hay thậm chí ít người biết đến. Trong khi đó, theo ông Vũ Trọng Quân, Trưởng phòng Truyền thông, Công ty Văn hóa sáng tạo Trí Việt, best seller được xem là tiêu chí hàng đầu cho việc chọn sách ở nước ngoài. Những cuốn sách này bán rất chạy trên thế giới.

Nhiều độc giả cũng nhận định rằng, sách best seller phải là cuốn sách bán chạy, thu hút sự quan tâm của số lượng lớn độc giả. Dần dần, sách best seller được nhận thức là sách có nội dung hay, đáng tin cậy. Nhưng với sự ồ ạt vào thị trường như hiện nay của sách best seller thì khó mà đánh giá được chất lượng nội dung chỉ qua lời giới thiệu.

Mác best seller không còn thu hút độc giả

Ghi nhận từ nhiều độc giả cho thấy, sách có dòng chữ giới thiệu là sách best seller thì gây được sự chú ý đối với họ. Nhưng để quyết định mua sách thì còn tùy vào nhiều yếu tố khác. Độc giả Nguyễn Thanh Bình (27 tuổi, nhân viên kinh doanh) nói về tiêu chí chọn sách: “Khi mua sách, tôi thường chọn sách của những tác giả quen, đã từng có nhiều đầu sách nổi tiếng, tiếp theo là tựa đề cuốn sách và phần tóm tắt nội dung. Có nhiều tựa sách không phải là sách bán chạy nhưng là sách của tác giả nổi tiếng và nội dung tôi đang quan tâm nên tôi vẫn chọn mua”.

Rõ ràng, trong khi các đơn vị làm sách đang dán mác best seller để sách bán chạy hơn thì đa số độc giả lại có tiêu chí chọn sách cho riêng mình. Chủ yếu là dựa vào tác giả, chủ đề sách, lĩnh vực độc giả quan tâm và cả giá bán cuốn sách. Mác best seller tại thị trường trong nước chưa có nhiều ảnh hưởng đến sức mua của độc giả. Trái lại, khi xuất hiện ồ ạt, còn… phản tác dụng. Trần Quốc Thanh, sinh viên đại học Kiến trúc TP.HCM cho rằng, nếu lấy tiêu chí sách có mác best seller để chọn sách thì có rất nhiều sách để mua. Nhưng cũng không chắc tất cả các sách này đều là sách hay, vì có nhiều tựa sách “chưa nghe bao giờ”. Chẳng hạn như cuốn “Công viên kỷ Jura” của Michael Crichton thì khá quen thuộc nhưng cuốn “Tiểu thuyết thế giới nghịch” với lời giới thiệu “The New York Times best seller (cùng tác giả) thì lại ít người biết. Nhiều sách best seller cũng không hẳn là có nhiều lựa chọn, mà càng làm bạn đọc rối thêm vì không biết tin vào đâu.

Một nhân viên bán hàng tại Nhà sách Nguyễn Văn Cừ ở quận 5, TP.HCM (thuộc DN sách Thành Nghĩa TP.HCM) cho biết, gần đây, sách bán chạy nhất không còn thu hút độc giả như những năm trước nữa. Sách cho dù có nhãn best seller hay không cũng đều bán được. Thậm chí có những cuốn sách chưa phải là best seller những vẫn bán chạy. Thường thì những cuốn sách mới luôn được sự quan tâm của bạn đọc. Nhưng nếu nội dung không hay, không có ích thì chỉ một thời gian ngắn, bạn đọc sẽ không còn chú ý đến cuốn sách đó nữa.